30 aug ‘Wie weet ontvlamt vandaag het heilig vuur’

Draagvlak voor democratie ontstaat niet vanzelf. ProDemos ontangt jaarlijks zo’n 80.000 scholieren voor een dagje Binnenhof. Met klas 4E uit Velsen-Zuid komt het wel goed, zo blijkt. Er komt geen algemeen vuurwerkverbod, wel vuurwerkvrije zones.

Met een zwaai gooit Tjietse Broeders (29) de deur van ProDemos open. “Goedemorgen klas 4E!”, roept hij naar 23 bedeesde tieners die op de stoep van de Hofweg staan te wachten, tegenover het Binnenhof. De bus uit Velsen-Zuid vertrok al vroeg vanochtend, er wordt wat gegaapt. Intussen is de Pokémonjacht geopend en heeft een stel jongens – 10 uur ’s morgens – alvast een pitstop gemaakt bij de McDonalds om de hoek.

Je weet nooit wat je van een klas kan verwachten, vertelde Broeders eerder die ochtend. Een vmbo-klas kan vol politieke kenners zitten, een gymnasiumklas kan moeilijk te boeien zijn. Wie hij ook ontvangt, deze uitspraak van de directeur van ProDemos heeft hij altijd in z’n achterhoofd: “Dit is voor veel leerlingen de eerste keer dat ze met politiek en democratie in aanraking komen. We mogen het niet verpesten.”

De groep uit Velsen sjokt naar een zaaltje waar ze een introductie van Broeders krijgen. Hun energieniveau neemt zichtbaar toe als ze daarna met een iPad in de hand door een modern laboratorium vol proefjes en spellen mogen zwerven. Drie meiden staan voor een vitrine met daarin Mein Kampf. Wat mag je verbieden in een democratie? “Ik zou dit boek niet verbieden”, zegt een van hen. “Je kunt er toch juist van leren als je het leest?” Even verderop staan twee jongens een puzzel te maken over de trias politica. Ze discussiëren over het puzzelstuk ‘politie’, is dat nu rechtsprekend of uitvoerend? Daarnaast staat een klasgenoot te turen door een van de microscopen, waarin beledigende foto’s voor christenen, joden en moslims te zien zijn. Standpunt: grappen maken over iemands geloof moet kunnen. Ja of nee?

Busladingen scholieren
Uit een enquête-onderzoek van ProDemos onder 750 middelbare scholieren blijkt dat het zogeheten DemocratieLAB effect heeft. Zowel vmbo als vwo-scholieren vinden politiek leuker en belangrijker dan voorafgaand aan deelname. Het is een van de succesnummers van het Haagse instituut waar jaarlijks meer dan 80.000 scholieren langskomen voor een dag les in democratie. Ze mogen rondkijken in de Tweede en Eerste kamer, leren debatteren in een nagebouwde Tweede Kamer en shoppen standpunten in een heuse StemWijzerWinkel. ProDemos verzorgt dagelijks educatieve programma’s voor scholen, niet alleen voor het voortgezet onderwijs; ook basisscholen, mbo’s en praktijkscholen komen langs.

Foto: ProDemos (Van Vliet/Dik)